Σύνταξη άρθρου: Ειρήνη Ανθή

Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ουρανός

Μια συνήθεια, που έχει αποκτήσει τις τελευταίες δεκαετίες η ελληνική οικογένεια κι έχει πια ριζώσει, είναι η εκμάθηση μίας ή και περισσότερων ξένων γλωσσών. Τα αίτια της συνήθειας αυτής είναι πολλά και θα μας απασχολήσουν σε επόμενο άρθρο μας. Εκείνο που μας απασχολεί στο παρόν άρθρο είναι η προστιθέμενη αξία αυτής της πρακτικής και τα πολλαπλά της οφέλη. Ας τα ορίσουμε.

Γλωσσομάθεια: η επαρκής γνώση μίας ή περισσότερων ξένων γλωσσών πέρα από τη μητρική γλώσσα. Τι παραπάνω, όμως, από λεξιλογικός ορισμός είναι η γλωσσομάθεια; Η απάντηση είναι σαφής. Ορίζεται ως η ανάγκη μας για γνώση, για επαφή με διαφορετικές κουλτούρες, για αναζήτηση άλλων φιλοσοφιών, ερεθισμάτων, ακουσμάτων ακόμη και τρόπων σκέψης.

Η εκμάθηση ξένων γλωσσών, σε ένα πρώτο επίπεδο, αποτελεί πολύ σημαντικό κομμάτι του θεσμού της εκπαίδευσης. Είναι αναμφισβήτητα βαρύνον επαγγελματικό προσόν τόσο σε επαγγέλματα στα οποία εφαρμόζεται ως πρωτεύον γνωστικό αντικείμενο όσο και σε εκείνα τα οποία τη χρησιμοποιούν ως δευτερεύον επαγγελματικό εργαλείο. Η γνώση των ξένων γλωσσών επιτρέπει την αναγκαία πλέον παρακολούθηση των τεχνολογικών, επιστημονικών και κοινωνικών εξελίξεων. Λήψη της ενημέρωσης κατευθείαν από την πηγή, το οποίο είναι κάτι που επιβεβαιώνεται στην καθημερινότητά μας αρκεί να παρακολουθήσουμε το πώς οι ξένες γλώσσες έχουν γίνει αναπόσπαστο κομμάτι των ΜΜΕ, του διαδικτύου, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, που τόσο χρησιμοποιούμε πλέον όλοι.

petit robert education
ΦΩΤΟ: ΕΙΡΗΝΗ ΑΝΘΗ

Η σπουδαιότητα των ξένων γλωσσών επεκτείνεται ουσιαστικά και σε ένα επίπεδο περισσότερο πνευματικό. Αυτό συνιστά εξερεύνηση ενός άλλου συντακτικού, μιας άλλης γραμματικής, μιας διαφορετικής μορφής – και όχι μόνο γλωσσικής εν τέλει – της ανθρώπινης σκέψης, μιας άλλης λογικής και συναίσθησης που, αυταπόδεικτα, κατορθώνει να οξύνει την αντίληψη και να ενεργοποιήσει την πνευματική δραστηριότητα.

Συνάμα, η γλωσσομάθεια μας κάνει κοινωνούς άλλων πολιτισμών μέσα από τη λογοτεχνία τους, την ποίηση, τον κινηματογράφο. Μας ανοίγει μία πόρτα στην καθημερινότητα άλλων λαών, στις συνήθειές τους, στις αξίες, στις πεποιθήσεις τους. Εξίσου, ανοίγουμε κι εμείς σ’ εκείνους μία πόρτα στη δική μας καθημερινότητα, διευκολύνουμε τη μετάδοση του δικού μας πολιτισμού και των δικών μας αξιών. Η γνώση ξένων γλωσσών προωθεί με τον καλύτερο τρόπο την αμφίδρομη πολιτισμική συνδιαλλαγή, η οποία υπάρχει και εξελίσσεται εδώ και αιώνες, και που θα συνεχίσει να γίνεται, αποδεικνύοντας την αρχέγονη, ενστικτώδη ανάγκη των ανθρώπων για επικοινωνία και συνύπαρξη.

Επιπροσθέτως, ένα από τα πλέον σημαντικά πλεονεκτήματα της εκμάθησης ξένων γλωσσών είναι η ίδια η αντίληψη της μητρικής μας γλώσσας. Η λεξιλογική και εκφραστική αναζήτηση μέσα από μια άλλη γλώσσα μας αποκαλύπτει τον τεράστιο πλούτο της δικής μας. Η ανακάλυψη των ιδιωματικών εκφράσεων, των παροιμιών, του λεξιλογίου μας, η σύζευξή τους και οι αντιστοιχίες ή αναντιστοιχίες τους με τις άλλες γλώσσες και τον δικό τους πλούτο αποτελεί τον σίγουρο δρόμο για τη συνειδητή γνωριμία με την ελληνική. Γνωριμία που δεν είναι καθόλου αυτονόητη εν τέλει.

Τέλος, ένα όφελος που λίγοι γνωρίζουν, από την εκμάθηση ξένων γλωσσών και προκύπτει από τα συμπεράσματα των ψυχολόγων και των μελετητών του εγκεφάλου, είναι το περισσότερο ανεπτυγμένο επίπεδο νοημοσύνης και αντίληψης στους δίγλωσσους αλλά και τους γλωσσομαθείς.

Από πολύ παλιά οι Έλληνες δίδαξαν τη γλώσσα τους στα πέρατα της Οικουμένης. Οι Νεοέλληνες είναι το ίδιο ικανοί να αντιληφθούν τα οφέλη αυτής της πρακτικής και για τους εαυτούς τους. Γλωσσομάθεια, λοιπόν.

Ηλ. Ταχ.: xensch@athinodromio.gr

Ειρήνη Ανθή

Καθηγήτρια γαλλικών